399 դիտում, 8 ամիս առաջ - 2026-02-26 13:37
Քաղաքական խաղադաշտ

Հունվարի տնտեսական պատկերը․ արտահանումն ու ներմուծումը նվազել են

Հունվարի տնտեսական պատկերը․ արտահանումն ու ներմուծումը նվազել են

Հայաստանի արտաքին առևտրաշրջանառությունը 2026 թվականի հունվարին արձանագրել է էական անկում։ Պաշտոնական տվյալներով՝ արտահանումը կրճատվել է 13,5 տոկոսով՝ կազմելով շուրջ 464 մլն դոլար, իսկ ներմուծումը նվազել է 11,2 տոկոսով՝ հասնելով 812 մլն դոլարի։

Թվերը վկայում են ոչ միայն առևտրի ծավալների կրճատման, այլև արտաքին պահանջարկի թուլացման մասին։

Տնտեսական ակտիվության ցուցանիշը, թեև տարեկան կտրվածքով պահպանել է 7,6 տոկոս աճ, սակայն նախորդ ամսվա համեմատ գրեթե կիսով չափ նվազել է՝ արձանագրելով 48,3 տոկոս անկում։ Այս դինամիկան հուշում է, որ աճը կայուն հիմքերի վրա չէ և զգայուն է սեզոնային ու արտաքին գործոնների նկատմամբ։

Միաժամանակ սպառողական շուկայում գրանցվել է 3,8 տոկոս գնաճ՝ նախորդ տարվա նույն ժամանակահատվածի համեմատ, ինչը լրացուցիչ ճնշում է գործադրում բնակչության իրական եկամուտների վրա։

Փորձագետները նշում են, որ իշխանության ութ տարիների ընթացքում չի ձևավորվել արտադրողական և ինքնաբավ տնտեսական մոդել։ Տնտեսության զգալի հատվածը շարունակում է հիմնված մնալ վերաարտահանման հոսքերի վրա, որոնք բնույթով անկայուն են և կախված միջազգային շուկաների կոնյունկտուրայից։

Եվրոպական ուղղությամբ հռչակվող «ասոցացված» հարաբերությունները դեռևս չեն վերածվել շոշափելի տնտեսական արդյունքի․ հայկական արտադրանքը դժվարությամբ է մրցակցում բարձր ստանդարտներով և հագեցած շուկաներում։

Միաժամանակ, Եվրասիական տնտեսական միություն-ի շուկաները, հատկապես Ռուսաստան-ը, շարունակում են մնալ հայկական ապրանքների իրացման հիմնական ուղղությունը։ Արտաքին առևտրաշրջանառության կրճատումը, ըստ վերլուծաբանների, հարվածում է մաքսային և հարկաբյուջետային մուտքերին՝ ստեղծելով ռիսկեր սոցիալական պարտավորությունների կատարման համար։

Եթե անկման միտումը շարունակական բնույթ կրի, տնտեսությունը կարող է մտնել դանդաղ աճի և բարձր գնաճի համադրությամբ ռիսկային փուլ, որտեղ պետական ֆինանսական ճկունությունը կսահմանափակվի, իսկ արտաքին կախվածությունը՝ խորանա։